Lot opóźnił się o ponad 3 godziny, odwołano go z powiadomieniem krótszym niż 14 dni, albo nie wpuszczono Cię na pokład mimo ważnej rezerwacji (overbooking)? Przysługuje Ci odszkodowanie od 250 do 600 EUR — na podstawie rozporządzenia UE, które obowiązuje bezpośrednio w całej Europie. Linie lotnicze często ignorują te żądania licząc, że pasażer odpuści.
Podstawa prawna: rozporządzenie (WE) nr 261/2004
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 261/2004 z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawia wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów. Rozporządzenie UE obowiązuje bezpośrednio — linia lotnicza nie może go wyłączyć regulaminem ani warunkami przewozu.
Zakres stosowania (art. 3 rozporządzenia):
- Loty wylatujące z lotniska w państwie UE — niezależnie od przynależności linii lotniczej
- Loty przylatujące do UE obsługiwane przez przewoźnika z UE
- Pasażer musiał posiadać potwierdzoną rezerwację i stawić się na odprawę w terminie
Kiedy przysługuje odszkodowanie
Masz prawo do odszkodowania w trzech sytuacjach:
- Opóźnienie lotu powyżej 3 godzin przy przylocie do celu — nie przy odlocie, ale przy faktycznym lądowaniu na lotnisku docelowym (wyrok TSUE C-402/07 i C-432/07 Sturgeon: pasażerowie opóźnionych lotów mają analogiczne prawa jak pasażerowie odwołanych)
- Odwołanie lotu z powiadomieniem krótszym niż 14 dni przed planowym odlotem (art. 5 ust. 1 lit. c)
- Odmowa przyjęcia na pokład (overbooking) bez zgody pasażera (art. 4)
Kwoty odszkodowania — art. 7 rozporządzenia
- 250 EUR — loty do 1 500 km
- 400 EUR — loty wewnątrzunijne powyżej 1 500 km i wszystkie inne loty od 1 500 do 3 500 km
- 600 EUR — loty powyżej 3 500 km poza Unię Europejską
Kwota może być zmniejszona o 50% gdy linia zaoferowała zmianę trasy (lot alternatywny), a pasażer dotarł do celu z opóźnieniem nieprzekraczającym odpowiednio: 2 godzin (do 1 500 km), 3 godzin (1 500–3 500 km) lub 4 godzin (powyżej 3 500 km) — art. 7 ust. 2.
Wyjątek: nadzwyczajne okoliczności — i czym NIE są
Art. 5 ust. 3 rozporządzenia: linia lotnicza jest zwolniona z obowiązku wypłaty odszkodowania, jeżeli może udowodnić, że odwołanie lub opóźnienie spowodowane zostało zaistnieniem nadzwyczajnych okoliczności, których nie można było uniknąć pomimo podjęcia wszelkich racjonalnych środków.
Za nadzwyczajne okoliczności uznaje się: decyzje zarządzania ruchem lotniczym, warunki atmosferyczne uniemożliwiające bezpieczny lot, strajki kontrolerów ruchu lotniczego, decyzje władz dotyczące konkretnego samolotu.
Kluczowy wyrok TSUE C-549/07 (Wallentin-Hermann v. Alitalia): awaria techniczna samolotu NIE stanowi nadzwyczajnej okoliczności, chyba że wynika ze zdarzenia zewnętrznego wobec normalnej działalności linii (np. ukrytej wady fabrycznej wykrytej przez producenta). Regularne usterki techniczne to ryzyko wchodzące w zakres normalnej działalności przewoźnika.
Prawo do opieki podczas opóźnienia — art. 9
Niezależnie od prawa do odszkodowania, przy opóźnieniach powyżej określonych progów masz prawo do bezpłatnej opieki ze strony linii lotniczej:
- Posiłki i napoje adekwatne do czasu oczekiwania
- Dwa połączenia telefoniczne, e-maile lub faksy
- Zakwaterowanie w hotelu i transport gdy opóźnienie wymaga noclegu
Zachowaj wszystkie paragony — możesz żądać zwrotu tych kosztów nawet jeśli linia nie zapewniła opieki z własnej inicjatywy.
Termin na złożenie roszczenia
Rozporządzenie 261/2004 nie określa wprost terminu przedawnienia — stosuje się prawo krajowe. W Polsce roszczenia majątkowe przedawniają się co do zasady po 3 latach (art. 118 KC). Praktycznie oznacza to 3 lata od daty lotu. Nie czekaj jednak do ostatniej chwili — linii zależy na braku dokumentacji, im wcześniej wyślesz pismo, tym lepiej zachowana jest dokumentacja po obu stronach.
Jak złożyć reklamację do linii lotniczej
Pisemne roszczenie do linii lotniczej powinno zawierać: numer lotu i datę, numer rezerwacji/biletu, opis zdarzenia (ile godzin opóźnienia, czy podano przyczynę), żądaną kwotę odszkodowania w EUR z powołaniem na art. 7 rozporządzenia 261/2004 oraz termin odpowiedzi (14–30 dni).
Pismo skieruj do działu obsługi reklamacji pasażerskich linii (nie do lotniska — to linia jest stroną zobowiązaną). Zachowaj potwierdzenie wysyłki.
Jeśli linia odmawia lub nie odpowiada: w Polsce organem nadzoru jest Urząd Lotnictwa Cywilnego (ulc.gov.pl) — możesz złożyć skargę, która jest bezpłatna i skuteczna szczególnie przy dużych przewoźnikach operujących z polskich lotnisk.
Lot opóźniony lub odwołany? Napisz roszczenie z rozporządzenia 261/2004.
Opisz lot i opóźnienie → generujemy pismo do linii lotniczej z właściwymi przepisami → PDF na maila w 5 minut. 29 zł.